Een paar grote letters waar toeristen op kunnen klimmen hebben in tien jaar een geweldige status verkregen, haast bekender dan de Nachtwacht. Massaal, groot, eenvoudig, stevig. Het was een prima attractie, het is ook prima als dit weer verdwijnt, niet vanwege de vermeende symboolpolitiek – de letters zouden vanwege de ik te zeer individualistisch zijn – maar vanwege de hang naar vastigheid die doorbroken mag worden. Honderdduizenden mensen willen dat een ego-symbool blijft, is er dan sprake van gemeenschap of van een totaal egocentrisch idee?
Ik weet het antwoord niet. Als ik bezoek kreeg van buiten de stad dan nam ik die mensen soms mee naar het Museumplein, die letters deden het nu eenmaal goed, er was vraag naar. Herkenning, ook even op de foto, je ook even Amsterdam voelen. Ik nam die mensen ook mee naar andere plekken. Kleine cafés, een parkje net even iets anders dan het Vondelpark, een winkelstraat en dan niet de PC Hooft, andere interessante beelden die overal in de stad staan: het gedicht onder de brug over de Nieuwe Herengracht dat je alleen kunt lezen als de brug open gaat en je aan de juiste kant staat, de violist in het stadhuis, de borst met de hand tussen de kasseien op de wallen bij de Oude kerk…
Bij het Leidsebosje staat een heel klein beeldje, op steenworp van het Leidseplein. Het is een mannetje dat een tak doorzaagt. Het staat er al bijna dertig jaar. Het zagertje. Er zijn altijd wel een paar toeristen die het beeldje opmerken, het zal in reisgidsen staan, toch blijft het vooral klein en niet massaal en subtiel en kwetsbaar, want ooit is zijn petje gejat.
Het zagertje heeft alles om de nieuwe I Amsterdam te worden, zonder aan symboolpolitiek te doen. Het zagen schiet niet echt op, hij zwoegt, het is moeilijk om met het mannetje op de foto te gaan, de boom zal het op een gegeven moment wel begeven. Misschien moet je er niks over zeggen, misschien heeft de stad massale simpele campagnes nodig, moderne herkenningspunten die groot zijn en bewegen, zoals London Eye, en die bekender worden dan hun rijke omgeving.
Ik zal die koeienletters niet missen. Ik laat bezoekers het zagertje zien.

Jan van Mersbergen

Jan van Mersbergen